Nominale premie
Zorgbegrippen eenvoudig uitgelegd
- Begrippen
- Nominale premie
De nominale premie is het vaste maandbedrag dat je rechtstreeks aan je zorgverzekeraar betaalt voor je basisverzekering. Dit bedrag staat los van je inkomen, leeftijd of gezondheid. Of je nu net bent afgestudeerd of al jaren werkzaam bent, iedereen betaalt bij dezelfde verzekeraar hetzelfde bedrag voor de basisverzekering.
Het Nederlandse zorgstelsel kent drie verschillende betalingsstromen voor de zorgverzekering. De nominale premie is daar één van. Daarnaast betaal je via de Belastingdienst een inkomensafhankelijke bijdrage, ook wel Bijdrage Zvw genoemd. Ten slotte is er het eigen risico, het bedrag dat je zelf betaalt voordat de verzekeraar de zorgkosten vergoedt. De nominale premie wordt maandelijks of jaarlijks aan je zorgverzekeraar betaald.
Iedere Nederlander vanaf achttien jaar is wettelijk verplicht een basisverzekering af te sluiten. Vanaf dat moment ben je ook verplicht om de nominale premie te betalen. Kinderen tot achttien jaar vallen onder de verzekering van hun ouders en betalen zelf geen premie. Het vaste karakter van de nominale premie maakt het Nederlandse zorgstelsel toegankelijk voor iedereen. Chronisch zieken betalen niet meer dan gezonde mensen, en mensen met een laag inkomen kunnen aanspraak maken op zorgtoeslag.
Hoogte nominale premie 2025
De nominale premie verschilt per zorgverzekeraar, ondanks dat het basispakket overal identiek is. Deze verschillen ontstaan doordat elke verzekeraar zijn eigen kostenstructuur heeft en andere keuzes maakt in contracten met zorgaanbieders. Sommige verzekeraars werken efficiënter of hebben betere afspraken met ziekenhuizen en andere zorgverleners.
Elk jaar maken zorgverzekeraars hun nieuwe premies bekend. Dit gebeurt uiterlijk half november, waarna consumenten de tijd hebben om te vergelijken en eventueel over te stappen. De premies kunnen van jaar op jaar flink veranderen, afhankelijk van de gestegen zorgkosten en beleidskeuzes van het kabinet. De hoogte van de nominale premie wordt beïnvloed door verschillende factoren. Verzekeraars die veel verzekerden hebben kunnen risico’s beter spreiden. Ook de regio waarin een verzekeraar actief is speelt een rol, omdat zorgkosten per regio kunnen verschillen.
Hoe wordt de nominale premie bepaald
De bepaling van de nominale premie is een proces waarbij zowel de overheid als individuele zorgverzekeraars een rol spelen. De overheid stelt jaarlijks een gemiddeld premieniveau vast op basis van de verwachte zorgkosten voor het komende jaar. Dit gebeurt rond Prinsjesdag, wanneer het kabinet de begroting presenteert.
Zorgverzekeraars gebruiken dit gemiddelde als uitgangspunt, maar zijn vrij om hun eigen premie vast te stellen. Ze maken een inschatting van hun verwachte kosten voor het komende jaar. Hierbij kijken ze naar het aantal verzekerden, de leeftijdsopbouw van hun klantenbestand en de verwachte zorgconsumptie. Ook houden ze rekening met de contracten die ze hebben afgesloten met ziekenhuizen, huisartsen en andere zorgverleners. Het Nederlandse zorgstelsel kent een systeem van risicoverevening, waardoor alle verzekeraars iedereen kunnen accepteren zonder weigeringsrecht.
Betaling nominale premie
De nominale premie betaal je maandelijks rechtstreeks aan je zorgverzekeraar. Dit is anders dan de inkomensafhankelijke bijdrage, die via de Belastingdienst wordt geïnd. De meeste mensen kiezen voor automatische incasso, waarbij het bedrag elke maand automatisch van je rekening wordt afgeschreven. Dit voorkomt vergeten betalingen en is vaak ook voorwaarde voor korting.
Niet-betaling van de nominale premie heeft serieuze gevolgen. Als je twee maanden achterloopt met betalen, meldt je verzekeraar dit bij het CAK. Het CAK neemt dan de invordering over en stuurt je een aanmaning. Je krijgt een boete bovenop het verschuldigde bedrag. Veel verzekeraars bieden kortingen aan voor online afsluiten of automatische incasso. Ook collectieve contracten via werkgevers of beroepsverenigingen kunnen voordelig zijn.
Verschil nominale premie en totale zorgkosten
De nominale premie is slechts één onderdeel van wat je in totaal betaalt voor de zorgverzekering. Veel mensen vergeten dat er nog twee andere kostenposten zijn: de inkomensafhankelijke bijdrage en het eigen risico. De inkomensafhankelijke bijdrage betaal je via de Belastingdienst. Voor werknemers draagt de werkgever dit af via de loonadministratie. Zelfstandigen en uitkeringsgerechtigden krijgen hiervoor een aparte aanslag.
Het eigen risico is het derde element van je zorgkosten. Dit is het bedrag dat je zelf betaalt voordat de verzekeraar begint met vergoeden. Niet alle zorgkosten tellen mee voor het eigen risico. Huisartsbezoek, verloskundige zorg en bepaalde chronische aandoeningen vallen erbuiten. Door deze drie componenten te combineren, ontstaat het totaalplaatje van wat je jaarlijks aan zorg uitgeeft.