Inkomensafhankelijke bijdrage
Zorgbegrippen eenvoudig uitgelegd
De inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet is een percentage van je inkomen dat je betaalt voor de Nederlandse zorgverzekering. Deze bijdrage bestaat sinds 2006 en is ingevoerd om het zorgstelsel te financieren. De hoogte van de bijdrage hangt af van je inkomen: hoe hoger je inkomen, hoe meer je betaalt.
De bijdrage geldt voor alle inkomsten uit werk, uitkeringen en pensioen. Dit noemt men het bijdrage-inkomen. Inkomsten uit box 2 en box 3 worden niet meegenomen in de berekening. De inkomensafhankelijke bijdrage wordt apart geïnd via de Belastingdienst en is niet hetzelfde als je maandelijkse zorgpremie aan je zorgverzekeraar.
Het systeem zorgt ervoor dat mensen met hogere inkomens meer bijdragen aan de zorgkosten dan mensen met lagere inkomens. Dit solidariteitsprincipe vormt de basis van het Nederlandse zorgstelsel en maakt zorg betaalbaar en toegankelijk voor iedereen.
Hoe wordt de bijdrage betaald
De manier waarop je de inkomensafhankelijke bijdrage betaalt, hangt af van je inkomenssituatie. Voor werknemers regelt de werkgever alles automatisch. De werkgever betaalt de werkgeversheffing Zvw aan de Belastingdienst zonder dat dit van je nettoloon wordt afgetrokken. Je ziet dit bedrag niet terug op je loonstrook.
Zelfstandigen en ondernemers ontvangen een aanslag van de Belastingdienst na het doen van hun jaarlijkse belastingaangifte. De bijdrage wordt berekend over de belastbare winst uit onderneming. Voor startende ondernemers kan dit betekenen dat ze pas anderhalf jaar na hun eerste werkjaar hun eerste aanslag ontvangen.
Mensen met uitkeringen zien de bijdrage automatisch ingehouden door hun uitkeringsinstantie zoals UWV of SVB. Pensioengerechtigden krijgen de bijdrage ingehouden op hun pensioenuitkering. Heb je meerdere inkomstenbronnen, dan kan het zijn dat je zowel via inhoudingen als via een directe aanslag betaalt.
Verschil met nominale zorgpremie
De inkomensafhankelijke bijdrage is niet hetzelfde als je maandelijkse zorgpremie. Je betaalt beide voor je zorgverzekering, maar ze hebben een andere functie en worden op verschillende manieren geïnd.
De inkomensafhankelijke bijdrage betaal je aan de Belastingdienst en is gekoppeld aan je inkomen. Het kabinet heeft bepaald dat de zorgkosten voor ongeveer de helft gefinancierd worden door de inkomensafhankelijke bijdrage en voor de andere helft door nominale premies, eigen risico en overheidsbijdragen.
Het voordeel van dit systeem is dat je totale zorgkosten deels afhankelijk zijn van je draagkracht. Mensen met lagere inkomens kunnen in aanmerking komen voor zorgtoeslag om de nominale premie te verlagen. De inkomensafhankelijke bijdrage zorgt ervoor dat ook zij toegang hebben tot dezelfde basiszorg.